وقتی سریال‌های دفاع مقدسی بی‌سرمایه می‌مانند؛ ماجرای «پوتین‌های نوشه»!

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، در سال‌هایی که بخش عمده سرمایه‌گذاری در حوزه تولیدات نمایشی به سمت آثار کمدی، اجتماعی و پروژه‌های کم‌ریسک‌تر حرکت کرده، بسیاری از آثار تاریخی و دفاع مقدسی برای رسیدن به مرحله تولید با موانع جدی مواجه شده‌اند. «پوتین‌های نوشه» یکی از همین پروژه‌هاست؛ مجموعه‌ای که با وجود چند سال پژوهش، نگارش، دریافت مجوزهای لازم و برخورداری از ظرفیت‌های گسترده تولید، هنوز در انتظار تأمین سرمایه و آغاز فیلمبرداری قرار دارد.

میثم فلاح، تهیه‌کننده و کارگردان سریال «پوتین‌های نوشه»، در تشریح روند شکل‌گیری این پروژه از مسیری طولانی و پرچالش سخن می‌گوید؛ مسیری که از بیش از چهار سال تحقیق، پژوهش، مستندسازی و نگارش آغاز شده و هنوز به ایستگاه تولید نرسیده است.

به گفته او، «پوتین‌های نوشه» با هدف روایت بخشی از تاریخ معاصر ایران و دفاع مقدس طراحی شده و زندگی و مجاهدت‌های ناخدا هوشنگ صمدی را از سال 1318 تا 34 روز نخست جنگ تحمیلی به تصویر می‌کشد؛ روایتی که تلاش دارد بخشی از حوادث سرنوشت‌ساز آن دوران را از نگاه یکی از فرماندهان برجسته نیروی دریایی بازخوانی کند.

این پروژه در نخستین گام به‌عنوان یک سریال 46 قسمتی به رسانه ملی ارائه شد. فلاح می‌گوید در طول فرآیند بررسی، جلسات متعددی با بخش‌های مختلف سازمان برگزار شد و درباره ساختار فیلمنامه، شخصیت‌ها و جزئیات روایت بحث‌های کارشناسی فراوانی صورت گرفت. حتی نماینده کمیسیون فیلمنامه رسانه ملی نزدیک به یک ماه به‌صورت مستمر با حسین شیخی، نویسنده پروژه، در ارتباط بود و اصلاحات متعددی بر اساس نظرات کارشناسان در متن اعمال شد.

با این حال، نتیجه نهایی برای سازندگان پروژه دور از انتظار بود. پس از ماه‌ها پیگیری و اعمال اصلاحات، اعلام شد که طرح نه در قالب سریال بلکه به‌صورت یک تله‌فیلم مورد تصویب قرار گرفته است؛ تصمیمی که از نگاه عوامل پروژه با گستردگی روایت تاریخی و ساختار اثر همخوانی نداشت.

فلاح معتقد است انتظار طبیعی این بود که نظرات کارشناسی در چارچوب همان طرح اولیه سریال بررسی شود، نه اینکه اساس ساختار پروژه دستخوش تغییر شود. موضوعی که باعث شد روند تولید وارد مسیر تازه‌ای شود و سازندگان برای تحقق ایده خود به دنبال گزینه‌های دیگری بروند.

در این میان، جلسات متعددی نیز با نهادهای مختلف از جمله ارتش جمهوری اسلامی ایران برگزار شد و حمایت‌های لازم برای بهره‌گیری از ظرفیت‌های لجستیکی پروژه فراهم آمد؛ اما این حمایت‌ها به تنهایی برای آغاز تولید کافی نبود و پروژه همچنان از ورود به مرحله اجرایی بازماند.

پس از آن، مذاکراتی با برخی پلتفرم‌های نمایش خانگی انجام شد و همزمان پیگیری‌های قانونی ادامه یافت. در نهایت نیز مجوز تولید اثر از ساترا صادر شد و ساخت سریال در قالب 26 قسمت مورد موافقت قرار گرفت؛ اتفاقی که نشان می‌داد از منظر محتوایی و قانونی، مانعی برای تولید وجود ندارد.

«پوتین‌های نوشه» از منظر تولید نیز پروژه‌ای بزرگ به شمار می‌رود. گستردگی روایت تاریخی و تنوع شخصیت‌ها باعث شده این مجموعه ظرفیت حضور بیش از 150 نقش و بازیگر را داشته باشد. موضوعی که آن را به یکی از پروژه‌های بالقوه اشتغال‌زا در صنعت تصویر کشور تبدیل می‌کند؛ پروژه‌ای که در صورت تولید می‌تواند فرصت فعالیت برای طیف گسترده‌ای از بازیگران، عوامل فنی و نیروهای پشت صحنه را فراهم کند. با این حال، مهم‌ترین مانع همچنان پابرجاست؛ سرمایه.

فلاح تأکید می‌کند که تأمین منابع مالی اصلی‌ترین چالش پیش روی این مجموعه است. به گفته او، با وجود برگزاری جلسات متعدد و تلاش‌های فراوان برای جذب سرمایه‌گذار، شرایط اقتصادی کشور باعث کند شدن روند پیشرفت پروژه شده است. از سوی دیگر، تحولات منطقه‌ای و فضای ناشی از جنگ و تنش‌های پیرامونی نیز بر تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران تأثیر گذاشته و بخشی از مذاکرات انجام‌شده را به تعویق انداخته است.

این مسئله در سال‌های اخیر به یکی از دغدغه‌های جدی حوزه تولید آثار تاریخی و دفاع مقدسی تبدیل شده است. برخلاف پروژه‌های تجاری که بازگشت سرمایه سریع‌تر و قابل پیش‌بینی‌تری دارند، آثار دفاع مقدس معمولاً نیازمند بودجه‌های سنگین‌تر، طراحی‌های پیچیده‌تر و حمایت‌های گسترده‌تری هستند. به همین دلیل بخش خصوصی کمتر به سمت چنین پروژه‌هایی حرکت می‌کند و بار اصلی تولید آن‌ها بر دوش نهادهای فرهنگی و حاکمیتی قرار می‌گیرد.

در شرایطی که بارها بر ضرورت انتقال مفاهیم هویتی، تاریخی و ملی به نسل‌های جدید تأکید شده، تولید آثاری مانند «پوتین‌های نوشه» می‌تواند نقش مهمی در بازخوانی بخشی از حافظه تاریخی کشور ایفا کند. روایت رشادت‌ها و فداکاری‌های فرماندهان و رزمندگانی که در مقاطع حساس تاریخ ایران نقش‌آفرینی کرده‌اند، نیازمند زبان تصویر و تولیدات نمایشی است؛ آثاری که بدون حمایت و سرمایه‌گذاری مناسب، امکان رسیدن به مخاطب را پیدا نمی‌کنند.

فلاح نیز بر همین نکته تأکید دارد و معتقد است پروژه‌هایی از این دست صرفاً یک اثر نمایشی نیستند، بلکه بخشی از هویت ملی و حافظه تاریخی کشور را بازآفرینی می‌کنند. از نگاه او، روایت نسل‌هایی که برای حفظ ایران تلاش کرده‌اند، نیازمند توجه جدی نهادهای فرهنگی، رسانه‌ای و سازمان‌های مسئول است.

اکنون «پوتین‌های نوشه» پس از سال‌ها تحقیق، نگارش، دریافت مجوز و پشت سر گذاشتن مسیرهای اداری مختلف، بیش از هر زمان دیگری به حمایت و سرمایه‌گذاری نیاز دارد؛ پروژه‌ای که اگر شرایط لازم برای تولید آن فراهم شود، می‌تواند به یکی از آثار شاخص حوزه دفاع مقدس و تاریخ معاصر ایران تبدیل شود. اما تا آن زمان، این روایت تاریخی همچنان پشت درهای تولید و در انتظار سرمایه‌گذار باقی مانده است.

انتهای پیام/