پژوهش جدید: هوش مصنوعی مولد به خلاقیت کمک می‌کند اما به اصالت آسیب می‌رساند

نویسندگان و خالقان محتوا، هوش مصنوعی را برای ارائه ایده‌های داستانی، برانگیختن خلاقیت و جذاب‌تر و حرفه‌ای‌ترکردن محتواهای خود مفید می‌دانند. بااین‌حال، طبق یک مطالعه جدید، استفاده زیاد از این فناوری ممکن است باعث محدودیت در دریافت خروجی شود و اصالت را از کارهای تولیدکنندگان محتوا بگیرد. به عبارت دیگر، هوش مصنوعی هرچند می‌تواند به خلاقیت کمک کند، اما ممکن است به اصالت آسیب برساند.

به‌گزارش Decrypt، در پژوهشی که محققان درباره هوش مصنوعی مولد انجام دادند، این‌طور نتیجه‌گیری شد که محتواهای تولیدشده توسط آن‌ها هم خلاقیت کمتری نسبت به محتواهای انسانی دارد و هم اینکه باعث کاهش خلاقیت افراد و تنبلی در خلق محتوای جدید می‌شود. در این مطالعه آمده است:

«داستان‌ها و محتواهای تولیدشده توسط مدل‌های هوش مصنوعی بیشتر به یکدیگر شبیه هستند تا داستان‌هایی که توسط انسان‌ها خلق شده‌اند.»

محققان افزودند:

«نتایج ما نشان می‌دهد که علی‌رغم تأثیر مثبتی که هوش مصنوعی مولد بر خلاقیت فردی داشت، اگر از این فناوری به‌طور گسترده‌تری برای کارهای خلاقانه استفاده شود، شاید نیاز به یک هشدار وجود داشته باشد.»

«آنیل دوش» و «اولیور هاوسر»، محققان این مطالعه، آزمایش‌های خود را در چند مرحله انجام دادند. ابتدا 293 شرکت‌کننده را برای نوشتن داستان‌های کوتاه استخدام و آن‌ها را به سه گروه تقسیم کردند: فقط انسان، انسان با یک ایده از هوش مصنوعی مولد و انسان با پنج ایده از هوش مصنوعی مولد. ایده‌های هوش مصنوعی مولد توسط GPT-4 شرکت OpenAI ارائه شده بودند.

در مرحله دوم، یک گروه جداگانه متشکل از 600 شرکت‌کننده، داستان‌هایی با مؤلفه‌های خلاقیت، تازگی، سودمندی و ویژگی‌های عاطفی را ارزیابی کردند. بازخوردها براساس معیارهایی مانند «این داستان خوب نوشته شده است»، «این داستان دارای پیچشی شگفت‌انگیز است» و «این داستان خسته‌کننده است» جمع‌آوری شد. برای جلوگیری از هرگونه سوگیری، کسانی که ارزیابی انجام می‌دادند تا پس از ارائه ارزیابی اولیه خود، از وجود هوش مصنوعی مولد در این پژوهش بی‌اطلاع بودند.

هوش مصنوعی محتوا را حرفه‌ای‌تر می‌کند اما معایبی هم دارد

هوش مصنوعی نمرات را در برخی از معیارها بهبود بخشید. به عنوان مثال، یکی از مهم‌ترین مزایای این فناوری، توانایی آن در «حرفه‌ای‌کردن» محتوا است. داستان‌هایی که با کمک این فناوری تولید می‌شود اغلب توسط ناظران به‌عنوان داستانی بهتر و لذت‌بخش‌تر توصیف شد.

این مطالعه نشان داد که این پیشرفت به‌ویژه در میان نویسندگانی که ذاتاً خلاق‌تر نیستند، مشهود است؛ بنابراین هوش مصنوعی زمین بازی را برابر می‌کند و این افراد را قادر می‌سازد تا آثاری همتراز با همتایان خلاق‌تر خود تولید کنند. از سوی دیگر، این مطالعه همچنین نشان داد که افراد خلاق به‌طور طبیعی از استفاده از هوش مصنوعی سود چندانی نمی‌برند.

نتایج این تحقیق نشان داد داستان‌هایی که با کمک هوش مصنوعی تولید می‌شوند، نسبت به داستان‌هایی که بدون کمک این فناوری ایجاد شده‌اند، بیشتر به یکدیگر شبیه هستند. این شباهت را می‌توان به «اثر لنگر» ایده‌های تولیدشده توسط این فناوری نسبت داد که در عین خلاقیت، ممکن است تنوع ایده‌های شخصی نویسنده را از ابتدا محدود کند.

محققان نتیجه گرفتند:

«نتایج ما نشان می‌دهد که دسترسی به ایده‌های هوش مصنوعی مولد باعث می‌شود داستان‌هایی که در شرایط مشابه تولید شده‌اند، بیشتر به یکدیگر شباهت داشته باشند.»

همچنین مطالعه‌ای که اخیراً در International Journal of Educational Technology in Higher Education منتشر شده بود، هشدار می‌داد که «استفاده از ChatGPT احتمالاً تمایل به اهمال‌کاری و ازدست‌دادن حافظه را تقویت می‌کند و افت عملکرد تحصیلی دانشجویان را در پی دارد».