به گزارش خبرگزاری مهر، سردار اسماعیل احمدیمقدم رئیس دانشگاه عالی دفاع ملی (داعا) در همایش تخصصی ابعاد حقوقی جنگ ۱۲ روزه رژیم صهیونیستی و ایالات متحده آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران که در دانشکده بینالملل دانشگاه دفاع ملی برگزار شد، اظهار داشت: نظامات حقوقی، ائتلافها، کنوانسیونها، اتحادها و حتی تهدیدات امروز، از جمله محاصرههای اقتصادی، تحریمها و موارد مشابه، همگی با ابزار حقوقی اعمال میشوند؛ در واقع، مؤلفههای چهارگانه محیطی شامل محیط سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فناوری در گذشته مورد ارزیابی قرار میگرفت که بعدها مؤلفه پنجم یعنی محیط زیست به آن اضافه شد و در نهایت، محیط حقوقی و قانونی بهعنوان بخش ماندگار و نهایی مطرح شد؛ اما واقعیت این است که امروز مسئله حقوق، یکی از مؤلفههای اصلی قدرت و همچنین یکی از مؤلفههای تهدید به شمار میآید.
وی افزود: امروز قضاوت عمومی جهانی، جهانیشدن یا جهانیسازی، فاکتورهای بسیار مهمی را شکل دادهاند. نظامات حقوقی، ائتلافها، کنوانسیونها، اتحادها و حتی تهدیدات امروز، از جمله محاصرههای اقتصادی، تحریمها و موارد مشابه، همگی با ابزار حقوقی اعمال میشوند. صرف اینکه از یک گروه حقوقی یا یک رژیم حقوقی خارج میشوید، منافع خود را از دست میدهید و با ورود به آن گروه، منافع جدیدی به دست میآورید. این واقعیت نشان میدهد که محیط حقوقی و محیط قانونی، یکی از لوازم قدرت کشورهایی است که بهویژه میخواهند فراتر از مرزهای خودشان، بازیگری داشته باشند.
رئیس دانشگاه عالی دفاع ملی ادامه داد: البته برخی ممکن است بگویند که این جنگها پیامد رفتارهای ماست؛ بعضیها میگویند چرا در لانه زنبور دست کردهاید؟ یعنی وقتی قدرتمند میشوید، بعد همه به شما حمله میکنند؛ اما واقعیت این است که قدرت همیشه در اختیار ما نیست. وقتی کشوری رو به رشد است و بزرگ میشود، وقتی اقتصاد شما از یک حدی بزرگتر میشود، بهطور طبیعی بازار شما از مرزهای ملی عبور میکند و در بازارهای دیگر با منافع دیگران وارد رقابت میشود. این رقابتها گاهی به رقابتهای همکاریمحور تبدیل میشود و گاهی به تعارض منافع.
وی گفت: ما پیش از جنگ تحمیلی هشت ساله، به حقوق بینالملل نگاه درونگرایانهتری داشتیم؛ اما بعد از جنگ، بهویژه با سقوط دولت افغانستان، کاهش حضور آمریکا در منطقه و تحولات محیط پیرامونی، ایران برای تأمین امنیت خودش، بهتدریج به سطحی از نفوذ در منطقه دست یافت. این نفوذ، طبیعتاً قدرت را فقط با شاخصهای صرفاً اقتصادی تعریف نمیکند؛ بلکه شاخصهای سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی را نیز در بر میگیرد.
سردار احمدیمقدم با بیان اینکه امروز دانشجویان خارجی بیش از ۱۰۰ کشور در دانشگاههای ایران تحصیل میکنند، عنوان کرد: ما طلبه و دانشجو از کشورهای مختلف داریم که این افراد میتوانند بهعنوان سفیران فرهنگی ما باشند؛ مانند شیخ زکزاکی که توانسته در کشور خود با الهامگرفتن از ما تعداد زیادی را به مکتب تشیع دعوت کند.
رئیس دانشگاه عالی دفاع ملی افزود: بنابراین، با روند قدرتیابی جمهوری اسلامی، یکی از ابعاد بسیار مهم، حضور فعال در عرصه حقوقی و قانونی است. اگر ما یک کشور ضعیف هم بودیم و حتی اگر نمیخواستیم هیچ کاری بکنیم، باز هم به دلیل موقعیت جغرافیاییمان، از تحولات پیرامونی متأثر میشدیم. از شبهقاره، یعنی افغانستان و پاکستان، تا آسیای میانه، قفقاز، شامات، حوزه جنوب خلیج فارس، آسیای صغیر هر اتفاقی که در این مناطق بیفتد، بلافاصله آثار خودش را بر کشور ما میگذارد.
وی خاطرنشان کرد: موقعیت ما بهگونهای است که از حوادث پیرامون خود تأثیر میپذیریم. به دلیل موقعیت خلیج فارس، قدرتهای فرامنطقهای نیز از دیرباز در این منطقه حضور داشتهاند و ما با مسائل متعددی مواجه بودهایم. اگر برخی تحولات تاریخی رخ نمیداد، شاید بعضی از این دعاوی را نداشتیم؛ برای مثال، اگر اتحاد شوروی فرونپاشیده بود، شاید امروز دعوای حقوقی خزر به این شکل مطرح نمیشد، یا اگر نقش نیروهای خارجی پیش از انقلاب در این منطقه وجود نداشت، شاید امروز با برخی دعاوی مربوط به جزایر یا پروندههای حقوقی پیچیده مواجه نبودیم.
ثبت دیدگاه علمی و آموزشی