احمدرضا لاهیجانزاده در گفتگو با خبرنگار مهر در اصفهان با بیان اینکه یکی از قربانیان پنهان جنگ، محیط زیست است، اظهار کرد: در جنگ اگر بناها هدف قرار گیرد، خسارت آن بلافاصله قابل مشاهده است؛ اگر جان انسانها از دست برود، بازتاب فوری دارد اما آسیبهای وارد شده به محیط زیست، نه تنها در لحظه قابلیت انعکاس ندارند که آثار مخرب آن تا سالها ادامه مییابد.
وی ادامه داد: برای نمونه، اگر مرجانهای بستر دریا که از اکوسیستمهای بسیار مؤثر در تولید زیستتوده (بیومس) محسوب میشوند، به نفت آغشته شوند، فرآیند بازیابی آنها ممکن است دهها سال به طول انجامد.
معاون محیطزیست دریایی و تالابهای کشور خاطرنشان کرد: خسارت اکوسیستمی ناشی از نبود این مرجانها باید به دقت محاسبه شود؛ به این معنا که تأثیر مثبت حضور آنها در شرایط عادی چقدر بوده و اکنون به دلیل نابودیشان، سالانه چه میزان ضرر اقتصادی و زیستمحیطی متوجه منطقه میشود.
وی افزود: با توجه به پیچیدگیهای خلقت خداوند در این اکوسیستمها، اعداد و ارقام واقعی احتمالاً بسیار فراتر از محاسبات علمی امروز بشر است.
لاهیجانزاده با اشاره به حوادث نفتی در جنگ اخیر گفت: پالایشگاه لاوان در اولین روز پس از آتشبس هدف قرار گرفت و آلودگی نفتی گستردهای وارد دریا شد.
معاون محیطزیست دریایی و تالابهای سازمان محیطزیست کشور تصریح کرد: این آلودگی علاوه بر تأثیر مستقیم بر دریا و موجودات زنده آن، با امواج به ساحل جزیره شیدوَر رسید. جزیره شیدور یکی از منحصربهفردترین جزایر جهان از نظر زیستگاهی و تنوع زیستی است که به شدت آلوده شد. متأسفانه به دلیل منطقه جنگی بودن، هنوز نتوانستهایم تیم کارشناسی بفرستیم و از بستر آن فیلمبرداری و مستندسازی دقیق انجام دهیم.
آلودگی نفتی ۲۴۰ کیلومتر از ساحل بندرعباس
لاهیجانزاده ادامه داد: در یک مورد دیگر، یک نفتکش در تنگه هرمز هدف قرار گرفت و نفت آن حدود ۲۴۰ کیلومتر از ساحل بندرعباس را آلوده کرد.
وی اضافه کرد: موارد مشابهی نیز در جزیره خارک رخ داده است. سازمان حفاظت محیط زیست در حد امکانات موجود، وسعت پهنههای آلوده به نفت را شناسایی کرده و با استفاده از فرمولهای محاسباتی موجود، ارزیابی خسارت را انجام داده است. این محاسبات در استانهای ساحلی جنوب انجام و به مقامات مربوطه ارسال شده است.
معاون محیطزیست دریایی و تالابهای کشور به حادثه دیگری در بندر انزلی اشاره کرد و گفت: یک ناوشکن نیروی دریایی هدف قرار گرفت و حدود ۱۵۰ هزار لیتر گازوئیل وارد آب شد که محاسبات آن نیز انجام و اطلاعرسانی شد. ارزیابی ریالی خسارات نیز صورت گرفته است.
لاهیجانزاده در پاسخ به برنامههای آینده در صورت ادامه تنشها گفت: با توجه به تجربه جنگ ۱۲ روزه، پیش از آغاز درگیریها، دستورالعمل جامعی به تمام استانهای ساحلی ارسال کردیم. این دستورالعمل شامل چکلیست کاملی است که دقیقاً مشخص میکند به محض وقوع حادثه، چه شاخصهایی باید سریعاً ثبت شود.
معاون محیط زیست دریایی و تالابهای کشور با اشاره به دو اقدام اصلی سازمان گفت: نخست مستندسازی دقیق برای شکایت از مراجع بینالمللی و پیگیری مطالبه خسارت و دوم، پاکسازی مناطق آلوده است که در این زمینه جلسات متعددی با وزارت نفت در بالاترین سطوح برگزار شده است.
لاهیجان زاده اضافه کرد: بخشی از مناطق آلوده در جزیره خارک، شیدور، لاوان، قشم و بندرعباس پاکسازی شده، اما کار بسیار گستردهتر است. در حال حاضر پروژهای برای پاکسازی و احیای جامع مناطق آلوده تعریف کردهایم.
جزیره شیدوَر، یکی از جزایر خلیج فارس از توابع بخش کیش شهرستان بندرلنگه در استان هرمزگان است. این جزیره جزو مناطق حفاظتشده محیط زیست کشور و یکی از مهمترین پناهگاههای پرندگانی همچون عقاب دریایی دم سفید و آبزیانی مانند لاکپشتهای دریایی، ماهیها و دلفینها در خلیجفارس است.
شیدور به عنوان پناهگاه حیات وحش و آبسنگهای مرجانی دارای اهمیت بینالمللی است و از سال ۱۳۶۶ تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست قرار گرفته است.
ثبت دیدگاه علمی و آموزشی